Edukacja o powietrzu

 Eko Patrol GIG – monitorowanie jakości powietrza – Polkowice – październik 2018 

Wspólnie dbamy czyste powietrze – zmień złe nawyki na dobre praktyki

 

Zmień złe nawyki na zdrowe praktyki

W nawiązaniu do newsa pn. „ Wspólnie dbamy o czyste powietrze”  mamy przyjemność zaprezentować mieszkańcom gminy Polkowice spoty edukacyjne promujące pozytywne postawy w zakresie ograniczenia niskiej emisji zrealizowane przez  Fundację ARMAAG przy wsparciu Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Gdańsku.

Zachęcamy do oglądania i rozpowszechniania zdobytej wiedzy  wśród znajomych oraz bliskich.

Spot nr 1 Co to jest niska emisja http://www.armaag.gda.pl/files/134/123/184_spot_nr_1_niska_emisja.mp4

Spot nr 2 Wymień piec!

http://www.armaag.gda.pl/files/8/95/132_spot_nr_2_-_wymiana_pieca_gotowy.mp4

Spot nr 3 Zmień praktyki w ogródku!

http://www.armaag.gda.pl/files/184/85/92_spot_nr_3_nie_pal_smieci.mp4

Spot nr 4 Zmień samochód na tramwaj, autobus lub rower!

http://www.armaag.gda.pl/files/50/167/60_spot_nr_4_komunikcja.mp4

Spot nr 5 Kompleksowa termomodernizacja budynku

http://www.armaag.gda.pl/files/238/243/144_spot_nr_5_-_termomodernizacja.mp4

Spot nr 6 Oszczędzaj energię!

http://www.armaag.gda.pl/files/182/64/253_spot_nr_6_-_oszczedzanie_energii.mp4

 

 

Wspólnie dbamy o czyste powietrze

Zanieczyszczone powietrze (niska emisja) powstaje w trakcie spalania w piecach złej jakości węgla lub śmieci i ma bardzo negatywny wpływ na zdrowie mieszkańców. Do atmosfery wnikają szkodliwe pyły i gazy pochodzące z domowych pieców i lokalnych kotłowni węglowych. Niewiele osób wie, że spalanie drewna zwłaszcza sosnowego powoduje  zanieczyszczenie powietrza Benzo(a)pirenem (B(a)P).

Niska emisja jest źródłem wielu zanieczyszczeń powietrza, m.in. pyłów PM 2,5 i PM 10. Pyły PM 2,5 i PM10 są najważniejszymi zanieczyszczeniami pod względem szkodliwości dla zdrowia ludzkiego występujących w powietrzu.

Ogromnym problemem jest spalanie w piecach wszelkich odpadów i śmieci.

Zgodnie z obowiązującą ustawą z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach, każdy, „Kto wbrew zakazowi termicznie przekształca odpady poza spalarniami odpadów lub współspalarniami odpadów podlega karze aresztu albo grzywny”. Osobie przyłapanej na paleniu w piecu śmieci grozi mandat do 500 zł. Jeśli natomiast sprawa trafi do sądu – ten może orzec grzywnę nawet do 5 tysięcy złotych.

Plastik nie do pieca,

Piec nie do plastiku!!!

Szczególnym problemem jest spalanie w domowych piecach i kotłowniach odpadów z tworzyw sztucznych, gdyż  spalanie przebiega w niskich temperaturach (180-500°C) i przy zbyt małym dostępie tlenu, w wyniku czego w obecności odpadów organicznych powstają szkodliwe dla zdrowia substancje, w tym rakotwórcze.

W wyniku spalania odpadów w domowych piecach, mogą powstawać takie związki jak:

• dwutlenek siarki (SO2), który może być u ludzi przyczyną trudności w oddychaniu,
• tlenek węgla (CO) wiąże czerwone krwinki, utrudniając transport tlenu,
• tlenki azotu (NOx) podrażniają i uszkadzają płuca,
• metale ciężkie: rtęć, kadm, ołów, mogą odkładać się w glebie, powodując zanieczyszczenie roślin, które spożywamy,
• dioksyny i furany – należące do najbardziej trujących i rakotwórczych substancji. Uszkadzają one wątrobę, płuca, nerki i zwiększają ryzyko powstawania nowotworów. Są podstępne, ich działanie nie jest natychmiastowe, mogą przez wiele lat kumulować się w naszym organizmie. Według naukowców najwięcej dioksyn dostaje się do środowiska nie z produkcji przemysłowej, lecz właśnie podczas spalania odpadów w gospodarstwach domowych.

 

Polacy oddychają zanieczyszczonym powietrzem!

Zanieczyszczenie powietrza jest poważnym zagrożeniem dla zdrowia publicznego w Polsce. Szacuje się, że każdego roku w Polsce zanieczyszczone powietrze powoduje ok. 45 000 przedwczesnych zgonów. Ponad 85% ludności mieszkającej w polskich miastach narażonej jest na oddziaływanie zanieczyszczeń, których stężenia wg WHO uważane są za szkodliwe.  W Unii Europejskiej co dziesiąta osoba umierająca z powodu zanieczyszczonego powietrza pochodzi z Polski. Grupą szczególnie narażoną na negatywne oddziaływanie są osoby starsze, dzieci oraz osoby cierpiące na choroby dróg oddechowych i układu krwionośnego.

Niska emisja przyczynia się do występowania smogu, kwaśnych deszczy i podwyższenia średniorocznych temperatur, w tym i zmian klimatu!

 

W mieście Polkowice również przekroczone są normy zanieczyszczenia powietrza!

W wyniku badania jakości powietrza w Polkowicach odnotowano przekroczenie zawartości pyłu PM10, zagrażające zdrowiu mieszkańców. Wskazania pyłomierza w 2013r. wykazały przekroczenie średniej normy stężeń benzo(a)pirenu w sezonie grzewczym o ok. 400% i  średniej rocznej o 200%!

Stężenia  Benzo(a)pirenu (B(a)P) traktowane są w badaniach jako znacznik rakotwórczego ryzyka związanego z obecnością wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych (WWA) w otaczającym powietrzu.

 

Jak grzać racjonalnie i bez dymu:

• Odpowiednio rozpalać.Jeśli to kocioł na węgiel (zwykle to kotły górnego spalania) to należy rozpalać od góry. Nałożyć do pustego pieca węgiel lub grube drewno do połowy pojemności, ułożyć na tym grubsze szczapy drewna, a potem drobne, otworzyć dolne drzwiczki na grubość małego palca, rozpalić, a po zajęciu ogniem zamknąć szczelnie drzwiczki. W środku pieca ma być ogień i coraz mniej dymu. Czarny dym oznacza, że jest za dużo powietrza i trzeba przymknąć dolną klapkę. W trakcie rozpalania nie należy dosypywać węgla.

 

Jak to się robi po sta­remu: paląc od dołu, naj­pierw wrzu­cana jest  pod­pałka, potem następuje rozpalenie, a potem dosy­pywany jest węgiel. Węgiel pali się od dołu do góry. Do komina leci dym i sadza.

 

Jak roz­pa­lić lepiej: roz­pa­la­jąc od góry, naj­pierw należy wsy­pać cały węgiel, potem na wierzch  pod­pałka i dopiero roz­pa­lanie na górze.
Węgiel pali się od góry do dołu — tak jak świeca. Do komina lecą czy­ste spa­liny, cie­pło zostaje w budynku.

• Warto palić stale, czyli dłużej(niekoniecznie bez przerwy), w ten sposób ściany domu się ogrzeją i w domu będzie komfortowo i ciepło. Natomiast intensywne ogrzewanie przez kilka godzin nie daje odpowiedniej akumulacji ciepła w ścianach, dom pozostanie niedogrzany, a zużycie opału wyniesie tyle samo co przy umiarkowanym ogrzewaniu. Kocioł pracujący umiarkowanie to także mniejsza strata kominowa.
• Wietrzenie domu jest konieczne dla usunięcia wilgoci i nagromadzonego dwutlenku węgla. Wystarczy wietrzyć 1-2 razy dziennie przez 5 – 10 minut, najlepiej robiąc przeciąg. Ważne aby odsłaniać również kratki wentylacyjne.
• Odpowiedni dobór kotła. Moc kotła powinna być dostosowana do powierzchni domu.Nowoczesne kotły węglowe mają wysoką sprawność (>83%), posiadają automatyczne dozowanie paliwa za pomocą podajnika ślimakowego lub tłokowego oraz elektroniczny sterownik. Dzięki temu zużywają znacznie mniej paliwa (nawet o 40%) i emitują znacznie mniej zanieczyszczeń.
• Jeszcze lepsze parametry mająkotły gazowe. Mogą to być urządzenia jednofunkcyjne (z zasobnikiem ciepłej wody) lub dwufunkcyjne (z podgrzewaczem przepływowym). Zajmują znacznie mniej miejsca niż kotły węglowe i mogą być montowane w kuchni lub łazience. Kotły gazowe mają wyższą sprawność i emitują znacznie mniej spalin niż kotły węglowe.

Należy zwracać uwagę:

• Na systematyczne czyszczenie pieca i komina.Na ściankach osadzają się substancje smoliste i lotny popiół. Powodują one zmniejszenie mocy cieplnej nawet o 30% i zmniejszenie ciągu kominowego. Dlatego kocioł trzeba czyścić raz na kilka tygodni przy paleniu węglem dobrej jakości lub co 7-10 dni przy paleniu koksem. Konieczne jest również systematyczne czyszczenie komina –  już 5 mm sadzy grozi zapłonem i pożarem.  

 

Palenie śmieci – niszczenie instalacji grzewczej i szkodzenie zdrowiu  

•  Śmieci w sposób przyspieszony niszczą piec i komin, w trakcie spalania uwalniają się kwaśne związki, które niszczą ścianki pieca i mury komina.
•  Związki rakotwórcze uwalniane ze spalania śmieci wdychane są bezpośrednio do płuc, osiadają na budynku i w ogrodzie i latami wpływają szkodliwie na mieszkańców.
•  Wartości opałowe odpadów (gazet, odzieży, butelek, gumy) jest niewielka, natomiast szkodliwość ogromna. Lepiej aby odpady zostały posegregowane, dzięki temu trafią do recyklingu i zostaną przetworzone na inne produkty.

 

Masz wpływ na jakość powierza, którym oddychasz!

W celu zmniejszenia narażenia mieszkańców Polkowic na oddziaływanie szkodliwych pyłów i gazów gmina Polkowice umożliwia skorzystanie z dofinansowania wymiany starych piecówi kotłów w budynkach mieszkalnych na nowe kotły oraz nowe kotły z montażem instalacji solarnych, podłączenie do sieci ciepłowniczej oraz montażu pom ciepła.

 

Roczne informacje o stanie powietrza są dostępne na stronie: https://powietrze.gios.gov.pl/pjp/rwms/1/publications

Podejrzenie o paleniu w piecach niewłaściwym opałem (odpadami) można zgłaszać do Straży Miejskiej  w Polkowicach 76 746 40 24.

 

Pomocne linki:

– Tutaj sprawdzisz jakość powietrza:
https://powietrze.gios.gov.pl/pjp/current

– jeśli chcesz wiedzieć więcej:
http://misja-emisja.pl/

http://waznamisjazdrowaemisja.pl/niska-emisja-wysoki-poziom-zgrozenia/

http://dolnoslaskialarmsmogowy.pl/

 

Opracowanie: Urząd Gminy Polkowice

Wykorzystano materiały:  Fundacji Ekologicznej „Zielona Akcja” www.zielonaakcja.pl oraz www.czystegrzanie.pl